STANDARYZOWANE INFORMACJE ŚRODOWISKOWE (EPD)

Skrót EPD oznacza „Environmental Product Declaration” (Środowiskowa Deklaracja Produktu). Jest to dokument przedstawiający szczegółowe informacje na temat oddziaływania produktu na środowisko w całym jego cyklu życia, zazwyczaj zgodnie z zasadą „od kołyski do grobu” (ang. *cradle-to-grave*). Zakres uwzględnianych modułów może być różny i jest określony w danej deklaracji EPD. Dokument ten uwzględnia wskaźniki środowiskowe zdefiniowane w normach (EN 15804, ISO 14025 i ISO 14044) oraz w obowiązujących zasadach kategoryzacji wyrobów (PCR – *Product Category Rules*).

Podstawą deklaracji EPD jest ocena cyklu życia (LCA). Obejmuje ona uwzględnienie wszelkich oddziaływań na środowisko występujących na etapie produkcji, użytkowania i utylizacji, w tym procesów poprzedzających i następujących po tych fazach. Po pomyślnym przeprowadzeniu tej analizy można zastosować odpowiednie zasady kategoryzacji wyrobów (PCR) – określające sposób stosowania metodologii obliczeniowych oraz granice systemu na poziomie produktu – a także, w razie potrzeby, skorygować obliczenia i rozpocząć proces zewnętrznej weryfikacji dla oznakowania środowiskowego typu III. Potwierdza to zgodność ze standardami oraz fakt przeprowadzenia zewnętrznej weryfikacji, a po pomyślnej publikacji dokument ten zazwyczaj zachowuje ważność przez pięć lat.

Podstawę stanowi tu ustandaryzowana procedura, która może nieznacznie różnić się w zależności od operatora programu, lecz w gruncie rzeczy opiera się na normach i oficjalnych standardach. Do najważniejszych norm należą ISO 14040/44, wyznaczające ramy do oceny cyklu życia (LCA) poprzez określenie ogólnych zasad – w tym celów oraz szczegółowych wymogów, np. dotyczących jakości – a także norma ISO 14025, mająca zastosowanie w przypadku oznakowania ekologicznego typu III (czyli certyfikowanej, kompleksowej informacji środowiskowej o produktach, opartej na ocenie cyklu życia zgodnie z normami ISO 14040/14044). Norma EN 15804 ma szczególne znaczenie dla kategorii „wyroby budowlane” i zapewnia możliwość jednolitego przeprowadzania obliczeń dla wszystkich wyrobów, robót i procesów budowlanych. Kluczowym kryterium deklaracji EPD jest neutralna prezentacja danych; nie stosuje się tu klasyfikacji pod kątem zrównoważonego rozwoju, efektywności czy innych podobnych czynników, ponieważ w kontekście budownictwa wyroby budowlane są zazwyczaj produktami pośrednimi lub elementami szerszego systemu – ich rzeczywisty wpływ na środowisko ujawnia się dopiero w wyniku wzajemnego oddziaływania wszystkich komponentów w obrębie całego budynku.

Certyfikacja zewnętrzna jest przeprowadzana przez tzw. operatorów programu i zazwyczaj wspierana przez dodatkowych (zewnętrznych) weryfikatorów. Operatorzy programu to organizacje, które w oparciu o normy ISO tworzą infrastrukturę umożliwiającą zainteresowanym przedsiębiorstwom publikację środowiskowej deklaracji produktu – zgodnie z normą ISO 14025 lub EN 15804 – w kraju właściwym dla danej organizacji.

Deklaracje EPD są skierowane do różnych grup odbiorców. Producenci wykorzystują je do dalszego rozwoju swoich wyrobów oraz do budowania swojej pozycji w procesach przetargowych. Projektanci i architekci potrzebują zawartych w nich danych do oceny cyklu życia budynku, w której – obok kosztów i parametrów technicznych – coraz częściej uwzględnia się wpływ na środowisko. Również zarządcy obiektów mogą korzystać ze zweryfikowanych informacji środowiskowych na temat produktów.

W ramach systemów certyfikacji budynków, takich jak DGNB, LEED czy BNB, deklaracje środowiskowe produktu (EPD) są coraz częściej wykorzystywane do oceny oddziaływania obiektów na środowisko. Udostępnianie standaryzowanych informacji środowiskowych może wspierać spełnianie wymogów stawianych w przetargach oraz procesy oceny zrównoważonego rozwoju.

Uzyskane dane i wartości mogą być również wykorzystywane przez producentów do prac nad rozwojem produktu, co w dłuższej perspektywie prowadzi do powstawania lepszych produktów.

Firma TROX udostępnia zweryfikowane środowiskowe deklaracje produktu (EPD) dla ponad 50 grup produktów, w tym klap przeciwpożarowych i oddymiających, wentylatorów X-FANS, regulatorów przepływu, przepustnic oraz filtrów.

Deklaracje EPD są opracowywane i publikowane we współpracy z EPD-Global (obsługiwanym przez EPD-Norway – wcześniej działającym jako EPD-Norway – w charakterze uznanego operatora programu) oraz organizacją ECO Platform (organizacją nadrzędną zrzeszającą krajowych operatorów programów EPD w Europie). Deklaracje te są sporządzane zgodnie z obowiązującymi normami i wymogami programu oraz poddawane niezależnej weryfikacji.

Ponieważ deklaracje te są publikowane w ramach uznanych programów EPD, mogą być wykorzystywane w procesach planowania, przetargów oraz certyfikacji budynków. Dostarczają one ustandaryzowanych i zweryfikowanych informacji środowiskowych dotyczących cyklu życia poszczególnych produktów.

Deklaracje środowiskowe produktów zapewniają neutralny obraz danych środowiskowych produktów. Są zatem ważnym czynnikiem zrównoważonego rozwoju produktów.

Powstaje jednak pytanie: jakie inne zagadnienia należy wziąć pod uwagę oprócz deklaracji EPD, aby działać skutecznie i w sposób zrównoważony?

Podczas seminarium internetowego szukamy odpowiedzi na to pytanie i wyjaśniamy podejście firmy TROX.

► obejrzyj Webinar! ►►